Η Ρουμανική γλώσσα, επίσημη γλώσσα της Ρουμανίας και της Μολδαβίας, είναι μια Ανατολική Ρομανική γλώσσα. Εγχώρια ομιλείται από περίπου 24 με 26 εκατομμύρια ανθρώπους οι περισσότεροι εκ των οποίων στη Ρουμανία, Μολδαβία και τη Βοϊβοντίνα, καθώς επίσης και σε κάποιες περιοχές της Ουκρανίας. Περίπου 4 εκατομμύρια άτομα τη μιλούν ως δεύτερη γλώσσα. Σύμφωνα με μια εκτίμηση περίπου 34 εκατομμύρια άτομα στον κόσμο γνωρίζουν ρουμανικά, εκ των οποίων 30 εκατομμύρια τα έχουν ως μητρική γλώσσα.
Η Ρουμανική περιοχή κατοικείτο στην αρχαιότητα από Δάκες και Ινδο-Ευρωπαίους. Νικήθηκαν από τη Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία το 106 και μέρος της Δακίας (Ολτένια, Βανάτο και Τρανσυλβανία) έγιναν Ρωμαϊκή επαρχία. Για τα επόμενα 165 χρόνια υπάρχουν ενδείξεις σημαντικής Ρωμαϊκής αποίκισης στην περιοχή, καθώς η περιοχή ήταν σε στενή επικοινωνία με το υπόλοιπο της Ρωμαϊκής αυτοκρατορίας. Τα κοινά λατινικά έγιναν η γλώσσα της διοίκησης και του εμπορίου.
Υπό την πίεση των Ελεύθερων Δακών και των Γότθων, η Ρωμαϊκή διοίκηση και οι λεγεώνες αποσύρθηκαν από τη Δακία μεταξύ του 271 και 275.
Εξαιτίας της γεωγραφικής τους απομόνωσης τα Ρουμανικά ήταν πιθανόν η πρώτη γλώσσα που χωρίστηκε και μέχρι τη σύγχρονη εποχή δεν επηρεάστηκε από τις άλλες Ρομανικές γλώσσες. Είναι πιο συντηρητικά από άλλες Ρομανικές γλώσσες στην ονομαστική μορφολογία. Τα Ρουμανικά έχουν διατηρήσει την κλίση, διασπώντας τις πέντε κλίσεις των Λατινικών σε δύο, την ονομαστική/αιτιατική και τη γενική/δοτική, και διατηρώντας το ουδέτερο γένος.
Όλες οι διάλεκτοι των Ρουμανικών πιστεύεται πως έχουν ενοποιηθεί σε μια Κοινή Ρουμανική γλώσσα μέχρι μια περίοδο μεταξύ του 7ου και 10ου αιώνα, όταν η περιοχή επηρεάστηκε από τη Βυζαντινή Αυτοκρατορία και τα Ρουμανικά επηρεάστηκαν από τις Σλαβικές γλώσσες. Η Αρωμανική γλώσσα έχει πολύ λίγες Σλαβικές λέξεις. Επίσης οι διαφοροποιήσεις στη Δακορουμανική διάλεκτο (ομιλουμένη στη Ρουμανία και τη Μολδαβία) είναι πολύ μικρές, γεγονός αρκετά αξιοσημείωτο. Η χρήση αυτή της ομοιόμορφης Δακορουμανικής διαλέκτου εκτείνεται πέρα από τα σύνορα του Ρουμανικού κράτους: ένας Ρουμανόφωνος από τη Μολδαβία μιλά την ίδια γλώσσα με έναν Ρουμανόφωνο από το Μπανάτ.
Είναι επίσης αξιοσημείωτο πως τα Ρουμανικά είναι η μόνη Ρομανική γλώσσα που δεν επηρεάστηκε από την πολιτιστική επιρροή της Ρωμαιοκαθολικής Εκκλησίας. Αντιθέτως επηρεάστηκε από την Ορθόδοξη Εκκλησία και τον σλαβικό, ελληνικό και τουρκικό πολιτισμό.
Η πρώτη ρουμανική γραμματική εκδόθηκε στη Βιέννη το 1780. Μετά την προσάρτηση της Βεσσαραβίας από τη Ρωσία (μετά το 1812) τα μολδαβικά έγιναν επίσημη γλώσσα στους κυβερνητικούς θεσμούς της Βεσσαραβίας μαζί με τα ρωσικά, ενώ οι εγκαταστάσεις εκτύπωσης του αρχιεπισκόπου Γκαβρίλ Μπανουλέσκου-Μποντόνι επέτρεψαν την εκτύπωση βιβλίων και λειτουργικών έργων στη μολδαβική γλώσσα την περίοδο 1815–1820.
Η γλωσσική κατάσταση στη Βεσσαραβία από το 1812 έως το 1918 ήταν η σταδιακή ανάπτυξη της διγλωσσίας. Η ρωσική συνέχισε να αναπτύσσεται ως επίσημη γλώσσα των προνομιούχων και η γλώσσα με το περισσότερο κύρος, ενώ τα ρουμανικά παρέμειναν ως η κύρια καθομιλουμένη. Κατά τον 19ο αιώνα η ρουμανική γλώσσα επηρεάστηκε από σημαντικές αλλαγές, όπως την επιστροφή της από το κυριλλικό στο λατινικό αλφάβητο το 1860 (υπήρχαν κάποια μεταβατικά αλφάβητα από το 1840) και τον δανεισμό πολλών γαλλικών και ιταλικών λέξεων, επαναλατινοποιώντας τη ρουμανική γλώσσα.
Η περίοδος από το 1905 έως το 1917 ήταν μια περίοδος αυξανόμενης γλωσσικής σύγκρουσης με νέο ξεσηκωμό της ρουμανικής εθνικής συνείδησης. Το 1905 και το 1906 οι ζέμστβα ζήτησαν την επανεισαγωγή της ρουμανικής γλώσσας στα σχολεία ως “υποχρεωτική γλώσσα” και την “ελευθερία να διδάξουν στη μητρική γλώσσα (τη ρουμανική γλώσσα)”. Την ίδια περίοδο άρχισαν να εμφανίζονται εφημερίδες και περιοδικά στα ρουμανικά, όπως τα Basarabia (1906), Viața Basarabiei (1907), Moldovanul (1907), Luminătorul (1908), Cuvînt moldovenesc (1913), Glasul Basarabiei (1913). Από το 1913, η σύνοδος επέτρεπε στις εκκλησίες της Βεσσαραβίας να κάνουν λειτουργίες στα ρουμανικά. Τα ρουμανικά έγιναν επίσημη γλώσσα στο ρουμανικό σύνταγμα του 1923.
Επίπεδο γνώσης |
Α1. Στοιχειώδης γνώση |
Α2. Βασική γνώση |
Β1. Μέτρια γνώση |
Β2. Καλή γνώση |
Γ1. Πολύ καλή γνώση |
Γ2. Άριστη γνώση |
Πιστοποίηση γλωσσομάθειας της Ρουμανικής:
Δείγμα (Α1-Γ2) – IMXA
Η παρούσα έκδοση περιλαμβάνει υποδείγματα που αφορούν στις εξετάσεις πιστοποίησης γλωσσομάθειας στην Ρουμανική γλώσσα.
Οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να το προμηθευτούν σε ηλεκτρονική και έντυπη μορφή από τις εκδόσεις Literatus:
Τηλ: 2310516251
Email: info@literatus.gr
Παραγωγή Προφορικού λόγου: Ικανότητα κατανόησης ενός απλού διαλόγου ανάμεσα σε δύο άτομα με θέματα από την καθημερινότητα. Γνώσεις επικοινωνίας: χαιρετισμοί, αυτοπαρουσίαση, ευχές, ομιλία στο τηλέφωνο, απλές επιστολές και ανταλλαγή πληροφοριών σε απλά θέματα.
Παραγωγή Γραπτού λόγου: Ικανότητα παραγωγής μικρού και απλού κείμενου, για διάφορες καταστάσεις της καθημερινότητας και δυνατότητα μετάδοσης απλών πληροφοριών.
Γραμματική:
Ουσιαστικά με οριστικό και αόριστο άρθρο στην ονομαστική και αιτιατική, απλά ρήματα και ρήματα που κλείνονται με τις καταλήξεις :–ez, -esc, -ăsc στην οριστική ενεστώτα και αορίστου, ανώμαλα ρήματα: παίρνω, δίνω, κάθομαι, ξέρω, πίνω, τρώω, θέλω, προσωπικές αντωνυμίες, επίθετα, απόλυτα αριθμητικά, προσωπικές αντωνυμίες, δεικτικές αντωνυμίες, προθέσεις, σύνδεσμοι
Παραγωγή Προφορικού και Γραπτού λόγου:
Ικανότητα μίας απλής επικοινωνίας, κατανόηση του νοήματος, αλλά και των λεπτομερειών ενός διαλόγου μεταξύ δύο ατόμων. Άνετη χρήση της γλώσσας, λεξιλογίου (περίπου 1000 λέξεων)
Γραμματική:
Κλίση των ουσιαστικών με οριστικό και αόριστο άρθρο στην γενική και στην δοτική, μεταβατικά και αυτοπαθή ρήματα στην οριστική, μέλλοντας, υποτακτική και προστακτική έγκλιση, ευθύς και πλάγιος λόγος, προσωπική αντωνυμία στην αιτιατική, δυνατοί και αδύνατοι τύποι, κτητικές αντωνυμίες.
Παραγωγή Προφορικού και Γραπτού λόγου:
Ικανότητα να κατανόησης και έκφρασης με ακρίβεια στον προφορικό και τον γραπτό λόγο. Χρήση σύνθετων εκφράσεων σε γνωστά θέματα, κατανόηση αγνώστων θεμάτων χωρίς ιδιαίτερα προβλήματα έκφρασης. Ικανότητα συλλογής πληροφοριών και κατανόησης του νοήματος συγκεκριμένων συζητήσεων. Γνώσεις για την ρουμανική λογοτεχνία, ιστορία, γεωγραφία και για τον ρουμανικό πολιτισμό. Λεξιλόγιο το λιγότερο 2000 λέξεων.
Γραμματική:
Προστακτική έγκλιση, παρακείμενος, ρηματικές συντάξεις με την δοτική (π.χ. mi-e foame κα.), συγκριτικός βαθμός των επιθέτων και επιρρημάτων, προσωπική αντωνυμία δυνατοί και αδύνατοι τύποι στην δοτική και αιτιατική πτώση (π.χ. mi-l, mi-o, mi-i, mi le κα.), αυτοπαθείς αντωνυμίες στην δοτική, αναφορικά επίθετα (τι, ποιός), τις κτητικές αντωνυμίες και τα κτητικά επίθετα, αόριστες αντωνυμίες και αόριστα επίθετα (ένας, άλλος) και τις προθέσεις για την γενική.
Παραγωγή Προφορικού και Γραπτού λόγου:
Ικανότητα κατανόησης συζητήσεων μεταξύ περισσοτέρων ατόμων πάνω σε διάφορα θέματα, γνωστά ή άγνωστα, συλλογή πληροφοριών και κατανόηση αληθινών ή ψεύτικων δηλώσεων που γίνονται προφορικά ή γραπτά.
Ικανότητα έκφρασης προσωπικής άποψης, η οποία προέρχεται από την προσωπική ή την επαγγελματική εμπειρία, ευκολία στη χρήση σωστού λεξιλογίου σε συζητήσεις πάνω σε διάφορα θέματα. Λεξιλόγιο το λιγότερο 3500 λέξεων.
Γραμματική:
Ρήματα στον υπερσυντέλικο, αόριστο, υποτακτική του παρακειμένου, ευκτική ενεστώτα και του παρακειμένου, γερούνδιο, σουπίνο, παθητική φωνή, ερωτηματικές, αναφορικές, δεικτικές αντωνυμίες, αόριστα και αρνητικά επίθετα στην γενική και την δοτική πτώση και τακτικά αριθμητικά.
Παραγωγή Προφορικού και Γραπτού λόγου:
Ικανότητα κατανόησης μεγάλων συζητήσεων οι οποίες δεν είναι δομημένες με σαφήνεια, βασισμένη στα συμφραζόμενα. Ικανότητα παρακολούθησης προγραμμάτων στην τηλεόραση και ταινίες χωρίς ιδιαίτερη προσπάθεια. Κατανόηση μεγάλων και σύνθετων δημοσιογραφικών και λογοτεχνικών κειμένων, εκτίμηση διαφόρων μορφών και ειδών. Κατανόηση άρθρων διαφόρων ειδικοτήτων και τεχνικών οδηγιών, ακόμη και αν είναι άγνωστες.
Άνετη χρήση και ευκολία στη γλώσσα σε κοινωνικές ή επαγγελματικές συζητήσεις. Ικανότητα παρουσίασης με σαφήνεια σύνθετων θεμάτων και έκφραση προσωπικής άποψης
Ικανότητα στον γραπτό λόγο με καλά δομημένες φράσεις και εκφράσεις και παροιμίες της ρουμανικής γλώσσας. Επιστολή ή αναφορά σε σύνθετα θέματα.
Λεξιλόγιο τουλάχιστον 5000 λέξεων.
Γραμματική: όλη η μορφολογία της γλώσσας
Παραγωγή Προφορικού και Γραπτού λόγου:
Ικανότητα στην κατανόηση οποιουδήποτε τύπου της καθομιλουμένης γλώσσας σε ταχύ ρυθμό, είτε σε μια συζήτηση είτε από ένα μέσο μαζικής ενημέρωσης.
Ικανότητα ανάγνωσης με άνεση όλων των τύπων έκφρασης στο γραπτό λόγο της ρουμανικής γλώσσας: αφηρημένα κείμενα, άρθρα διαφόρων ειδικοτήτων και λογοτεχνικά συγγράμματα.
Ικανότητα συμμετοχής σε οποιεσδήποτε συζητήσεις πάνω σε οποιαδήποτε θάματα. Έκφραση της άποψης με άνεση και ευκολία, χρήση εκφράσεων και παροιμιών χαρακτηριστικών της ρουμανικής γλώσσας.
Ικανότητα συγγραφής σύνθετων επιστολών, αναφορές ή άρθρα, περιλήψεις και δυνατότητα κριτικής ανάλυσης σε λογοτεχνικά ή τεχνικά έργα.
Γραμματική: όλη η μορφολογία της γλώσσας
Η διάρκεια της γραπτής εξέτασης είναι 3 ώρες. Η Κατανόηση Προφορικού Λόγου διαρκεί 20 με 30 λεπτά ανάλογα με το επίπεδο γλωσσομάθειας. Στην προφορική εξέταση οι υποψήφιοι εξετάζονται ο καθένας ξεχωριστά. Η προφορική εξέταση διαρκεί 15- 20 λεπτά και ο υποψήφιος πρέπει να μιλήσει για τον εαυτό του και να απαντήσει στις ερωτήσεις των εξεταστών (συνέντευξη), να κάνει έναν διάλογο με έναν από τους εξεταστές σε ένα συγκεκριμένο θέμα (διάλογος) και να εκφράσει την άποψή του και να επιχειρηματολογήσει πάνω σε διάφορα θέματα (μονόλογος). Οι υποψήφιοι θα έχουν τον απαραίτητο χρόνο ώστε να προετοιμάσουν τα θέματα της προφορικής εξέτασης.
Οι υποψήφιοι πρέπει να γνωρίζουν καλά την σύνταξη της πρότασης και της φράσης, καθώς και τους κανόνες ορθογραφίας.
Προτεινόμενες ιστοσελίδες: www.edu.ro, www.cultura.ro, www.guv.ro